Το καλάθι με τα λάθη

Ας μαζέψουμε εδώ μερικά από τα πολλά που γράφτηκαν για το λάθος:

Το λάθος: μια πρώτη προσέγγιση

1. Τα λάθη όχι μόνο μας μαθαίνουν περισσότερα από τα «σωστά» αλλά ενδέχεται κάποια στιγμή στο μέλλον να μας μεταμορφώσουν σε… ιδιοφυΐες! Κάπως έτσι σκέφτονται οι γάλλοι διοργανωτές του σεμιναρίου «Detrompez-Vous» ή, όπως αποκαλείται πιο λαϊκά, του «Φεστιβάλ των Λαθών», το οποίο ξεκίνησε προχθές στο φημισμένο παρισινό πανεπιστήμιο Εcole Νormale Superieure. Το φεστιβάλ απευθύνεται σε μαθητές, αλλά το μήνυμά του προς τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς είναι σαφές: «Μάθετε τα παιδιά να κάνουν λάθη!». (…)

… και για τους γαλλομαθείς, ένα κείμενο της εφημερίδας Le Monde.

2. Σφυρόερα Μαρία – Το λάθος ως εργαλείο μάθησης και διδασκαλίας.

3. Οικονόμου Πέτρος -  Σύγχρονη διδακτική των μαθηματικών της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης.

… και απόσπασμα από το βιβλίο.

Οικονόμου, Πέτρος (1984). Η αντιμετώπιση του λάθους από τον καθηγητή των μαθηματικών. Μαθηματική Επιθεώρηση, τ. 27. Αθήνα: Ελληνική Μαθηματική Εταιρεία.

Οικονόμου Πέτρος – Η αντιμετώπιση του λάθους από τον καθηγητή των μαθηματικών

Οικονόμου, Πέτρος (1995). Η αντιμετώπιση του λάθους από τους καθηγητές των μαθηματικών. Πρακτικά 2ου Πανελληνίου Συνεδρίου Διδακτικής των Μαθηματικών και Πληροφορικής στην Εκπαίδευση. Λευκωσία: Σύγχρονη Εποχή.

4. Margolinas Claire – Η σημασία του σωστού και του λάθους στην τάξη των μαθηματικών.

Η διδακτική των μαθηματικών είναι ένα πεδίο γνώσεων στο οποίο οι γαλλικές έρευνες καταλαμβάνουν μία ιδιαίτερη θέση. Η θέση αυτή χαρακτηρίζεται από εργασίες τα αποτελέσματα των οποίων είναι θεωρητικά. Αυτή η κοινότητα ζει μέσα στην ανάγκη και τον ενθουσιασμό των ερευνών και σήμερα υπάρχουν λίγα διαθέσιμα έργα όπως αυτό, που ασχολούνται με τις ήδη υπάρχουσες θεωρίες και τη διάρθρωσή τους. [...]
Το βιβλίο αποτελεί βοήθημα για τους ερευνητές στη διδακτική, όπως επίσης και για τους καθηγητές ανώτατης εκπαίδευσης. Λόγω της ευφυούς παρουσίασης, της σαφήνειας και της αυστηρότητας της επιχειρηματολογίας απευθύνεται επίσης και σε εκείνους που θα ήθελαν να μυηθούν στην έρευνα της διδακτικής των μαθηματικών…

5. Καλδρυμίδου, Μαρία; Οικονόμου, Ανδρέας; Οικονόμου, Πέτρος; Τζεκάκη, Μαριάννα - Οι αντιλήψεις των υποψηφίων καθηγητών των Μαθηματικών για τη διδακτική διαδικασία και την επιμόρφωση.

6. Πανταλέων Γεωργία – Χριστίνα – Η σημασία του λάθους στην ανάπτυξη της μαθηματικής επιστήμης και στη διδακτική.

• Robert Sternberg and Wendy M. Williams – TEACHING FOR CREATIVITY: TWO DOZEN TIPS

• John P. Smith, Andrea A. diSessa and Jeremy Roschelle – A Constructivist Analysis of Knowledge in Transition.

• Alexandre Dan DRAGHICI – L’erreur, un outil pour enseigner. (FR)

• Pierre-André Doudin – Statut de l’erreur et conception du développement de l’intelligence. (FR)

• Nico Hirtt – L’approche par compétences: une mystification pédagogique. (FR)

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ: βιωματική διδασκαλία και μάθηση

Πρώτη δημοσίευση: 2 Φεβρουαρίου 2012

Με αφορμή την παρέμβασή μου στο Συνέδριο για τη Βιωματική Μάθηση που έγινε στη Θεσσαλονίκη (στο Βυζαντινό Μουσείο) την Παρασκευή 3 Φεβρουαρίου 2012.

Τι διαβάζουμε στα λεξικά:

βίωμα το: βαθιά και άμεση εμπειρία που αποκτά κάποιος ζώντας κάτι προσωπικά: Προσωπικά / ατομικά / συλλογικά βιώματα. Θετικά / αρνητικά / τραυματικά βιώματα. Βιώματα της παιδικής / της εφηβικής ηλικίας.

βιώνω: αποκτώ εμπειρία για κάτι ζώντας το προσωπικά, ζω κάτι: βιώνω μια κατάσταση / ένα γεγονός. Πώς βιώνουν οι νέοι τη διαδικασία ένταξής τους στην κοινωνία; Εμπειρίες / γεγονότα που βιώθηκαν τραυματικά. [αρχ. βι(ῶ) -ώνω «περνώ τη ζωή μου»]

εμπειρία η: 1. η γνώση που προέρχεται από την πρακτική ενασχόληση με κάτι, από την άσκηση έργου ή από την αντιμετώπιση καταστάσεων και προβλημάτων, σε αντιδιαστολή προς τη γνώση από θεωρητική σπουδή, από μελέτη: Οι εμπειρίες της ζωής. 2. (φιλοσ.) η γνώση που στηρίζεται στην άμεση αντίληψη των πραγμάτων, την οποία προσφέρουν οι αισθήσεις μας, σε αντιδιαστολή προς τη γνώση που στηρίζεται στη νόηση, στο διαλογισμό.

συγκινώ -ούμαι συγκινημένος: προξενώ ψυχική, συναισθηματική ένταση, ταραχή: Με συγκίνησε το δώρο / η πράξη / το ενδιαφέρον / η προσφορά του. Τα λόγια του με έχουν συγκινήσει. Το έργο κατάφερε να συγκινήσει το κοινό. Συγκινήθηκα κι έκλαψα. || κινώ, προκαλώ το ενδιαφέρον: H πρότασή του δε με συγκίνησε. [αρχ. συγκινῶ «κινώ μαζί, εξάπτω»]

Συνάντηση (encounter). Η διευκόλυνση της ουσιώδους μάθησης στηρίζεται σε ορισμένες ποιότητες που αφορούν σε στάσεις και συμπεριφορές που δημιουργούνται στη διαπροσωπική σχέση που αναπτύσσεται μεταξύ  του μαθητή και του διευκολυντή – δασκάλου. Η σχέση αυτή είναι η συνάντηση.

Εννοιολόγηση (conceptualisation): επινόηση μιας ιδέας ή νοητική εξήγηση ή διαμόρφωσή της.

Βιωματική διδασκαλία και μάθηση

Βίωμα: προσωπική εμπειρία που συγκινεί.

Η εμπειρία, ως έννοια, περιλαμβάνει τα πάντα. Περιλαμβάνει την ολότητα μιας κατάστασης, αλλά και την υποκειμενική εμπειρία του ατόμου που εμπλέκεται σε αυτήν.

Η συνάντηση με τον κόσμο που μας περιβάλλει σημαίνει συγκίνηση, βίωμα, βιωματική εμπειρία. Ο τρόπος της συνάντησης αυτής μπορεί να είναι διαισθητικός-εμπειρικός, αλλά μπορεί να είναι και συστηματικός-επιστημονικός. (Η συνάντηση με γλώσσα λογοτεχνική)

Βιωματική γνώση: η γνώση (οι αλλαγές γενικότερα) που παρέχει (προκαλεί) ένα βίωμα.

Βιωματική διδασκαλία

Συμβαίνει όταν και μόνον όταν οι μαθητές βγαίνουν από την τάξη, κινούνται στο χώρο, αγγίζουν, βλέπουν, ακούν, και μυρίζουν;

Όχι! Έτσι κινητοποιείται ευκολότερα το ενδιαφέρον τους, αλλά δεν εξασφαλίζεται η βιωματικότητα.

Συμβαίνει μόνον εκτός της σχολικής τάξης;

Όχι! Μπορεί να συμβεί και μέσα στην τάξη, αρκεί να εφαρμοσθεί κατάλληλη μεθοδολογία.

Στη βιωματική διδασκαλία σημασία δίνεται στην επίλυση προβλημάτων, στις εμπειρίες της πραγματικής ζωής μας, στην καθημερινότητά μας.

Σημασία της ανατροφοδότησης στη μαθησιακή διαδικασία. Αναστοχασμός. Μεταγνώση.

Η εμπειρία καταλήγει σε μια ορισμένη εννοιολόγηση / γενίκευση = βιωματική γνώση. Για να το κάνει αυτό ο μαθητής χρειάζεται να βρει τις κατάλληλες λέξεις για να εκφράσει στους άλλους αυτό που βίωσε. Πώς όμως ο μαθητής θα μπορέσει να το εκφράσει με λόγια (με τη βοήθεια των άλλων);

Βιωματική μάθηση

Εκείνο που προϋποτίθεται -και χαρακτηρίζει συνολικά το φαινόμενο της βιωματικής μάθησης- είναι η περιέργεια, η ανάγκη και η επιθυμία, που δημιουργούν το κίνητρο και το ενδιαφέρον για το προς μάθηση αντικείμενο, την κινητοποίηση και τη δράση τελικά.

Βιωματική είναι η μάθηση όταν ικανοποιεί τις εξής τουλάχιστον προϋποθέσεις:

• Οι υποκειμενικές εμπειρίες του μαθητή -περιλαμβανομένων των γνωστικών, συναισθηματικών και κοινωνικών πτυχών των εμπειριών του- συνδέονται μεταξύ τους με συνεχείς διαδικασίες, προς τα μπροστά (σχεδιασμού) και προς τα πίσω (αναστοχασμού).
• Ο μαθητής πρέπει να είναι ενεργά παρών και να έχει συνείδηση των αλληλεπιδράσεων του στην κατάσταση.
• Η βιωματική μάθηση είναι υποκειμενική, αλλά ταυτόχρονα καλά καθορισμένη, έντονη και πολύπλοκη. Οι μέθοδοι που επιλέγονται πρέπει φροντίζουν και να εξασφαλίζουν την υποκειμενικότητα των συμμετεχόντων.
• Οι εκπαιδευτικοί εμψυχωτές χρησιμοποιούν τις υποκειμενικές εμπειρίες των μαθητών ως βάση για μάθηση.
• Οι μαθητές μαθαίνουν με το να κάνουν τον εαυτό τους ορατό σε καθένα από τους συμμαθητές τους και με το να είναι έτοιμοι για την αποδοχή νέων προοπτικών.

Παράδειγμα βιωματικής μάθησης

Αλήθεια; Πώς μάθατε ποδήλατο;

Αναμενόμενες ακαδημαϊκές επιδόσεις του μαθητή, αποτέλεσμα της βιωματικής μάθησης

• Καλλιέργεια της δημιουργικής σκέψης – Ικανότητα επίλυσης προβλημάτων
• Απόκτηση κριτικής σκέψης
• Μύηση στην επιστημονική σκέψη (γνώσεις και δεξιότητες διεξαγωγής έρευνας, ειδικότερα)
• Αισθητική εκτίμηση και αξιολόγηση
• Δεξιότητες διαχείρισης ποσοτικών δεδομένων
• Δεξιότητες επικοινωνίας (και γραφής, ειδικότερα)
• Απόκτηση βασικών στοιχείων Γενικής Παιδείας
• Δυνατότητα επίτευξης δηλωμένων στόχων

Πώς επιτυγχάνεται συνήθως αυτές οι ακαδημαϊκές επιδόσεις;

Με κατάλληλες τεχνικές που χρησιμοποιούνται από τους εκπαιδευτικούς, όπως:

• εκπαιδευτικές εκδρομές
• εμπειρίες – (στοιχείο περιπέτειας/πρόσκοποι, αναρρίχηση σε ένα βουνό, κατασκήνωση στο δάσος, κατέβασμα ενός ρυακιού, …)
• παρατήρηση πεδίου
• παιχνίδια
• παιχνίδια ρόλων
• κατασκευές
• δημοσκοπικές έρευνες /ερωτηματολόγια
• προσομοιώσεις
• μακέτες
• οπτικοποιήσεις

Περισσότερα:

http://www.forelise.eu/

For Elise

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ: Χαρτοφυλάκιο (Portfolio)

Το Χαρτοφυλάκιο (Portfolio) μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως ένα αυθεντικό εργαλείο αξιολόγησης στην τάξη ή ως τρόπος για να επιδείξετε τα επαγγελματικά επιτεύγματά σας. Αυτή η συλλογή άρθρων και πηγών θα βοηθήσει τους μαθητές σας να χτίσουν τα χαρτοφυλάκιά τους -να δείξουν με συστηματικό τρόπο τι έχουν μάθει- έτσι ώστε να μπορείτε να παρακολουθείτε την πρόοδό τους με λιγότερα tests. Υπάρχουν, επίσης, πηγές που θα σας βοηθήσουν να κτίσετε το δικό σας portfolio με τις δικές σας επαγγελματικές επιτυχίες, ώστε να μπορείτε να παρέχετε στους πιθανούς εργοδότες δείγματα της δουλειάς σας.

Ορισμός: Τα χαρτοφυλάκια των μαθητών/σπουδαστών/φοιτητών ορίζονται ως συλλογές εργασιών τους που χρησιμοποιούνται συνήθως για εναλλακτική αξιολόγησή τους. Τα χαρτοφυλάκια αυτά μπορεί να πάρουν διάφορες μορφές.

Ένα πρώτο είδος χαρτοφυλακίου περιέχει το έργο που δείχνει την πρόοδο του μαθητή στη διάρκεια του σχολικού έτους. Για παράδειγμα, δείγματα γραφής του μπορεί να ληφθούν από την αρχή, τη μέση και τέλος του σχολικού έτους. Αυτό μπορεί να βοηθήσει αφενός στην ανάπτυξή τους και αφετέρου παρέχει σε εκπαιδευτικούς, μαθητές και γονείς αποδείξεις του πόσο ο μαθητής έχει προχωρήσει.

Ένα δεύτερο είδος του χαρτοφυλακίου περιλαμβάνει επιλεγμένα από τον μαθητή και / ή τον δάσκαλο παραδείγματα από τις καλύτερες εργασίες του. Σε αυτό το είδος του χαρτοφυλακίου μπορεί να ταξινομούνται εργασίες με δύο τρόπους.

• Σε πολλές περιπτώσεις, τα στοιχεία αυτά βαθμολογούνται κανονικά και στη συνέχεια τοποθετούνται στο χαρτοφυλάκιο του μαθητή. Αυτό το χαρτοφυλάκιο μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αποδεικτικό στοιχείο της εργασίας του μαθητή στη συνέχεια των σπουδών του ή, μεταξύ άλλων, και στην αναζήτηση μιας υποτροφίας.
• Ο άλλος τρόπος είναι να αξιολογούνται οι εργασίες στο τέλος της χρονιάς. Σε αυτήν την περίπτωση, συνήθως ο δάσκαλος έχει δημοσιεύσει τις αξιολογήσεις των εργασιών και οι μαθητές επιλέγουν ποιες εργασίες θέλουν να ενταχθούν στο χαρτοφυλάκιο. Στη συνέχεια, ο δάσκαλος αξιολογεί το portfolio με βάση το επιλεγμένο έργο.

Portfolios for Students

• Introduction to PortfoliosLearn how to design and implement a portfolio assessment program for your students.

• Portfolios: TypesLearn how to design and implement a portfolio assessment program for your students.

• The Portfolio ProcessLearn how to design and implement a portfolio assessment program for your students.

• Designing and Implementing a Portfolio ProgramLearn how to design and implement a portfolio assessment program for your students.

• Math PortfoliosShare an article that offers insight about using portfolios in a math class. Included is a list of suggested contents.

• Working PortfoliosWorking portfolios contain work a student is currently involved with. This lists suggested items for this type of portfolio.

• Reading PortfoliosOutlined is the contents of a portfolio teachers can keep to record the progress of a student’s reading throughout the year.

• Preparing an Art PortfolioDistribute an article that describes what makes an excellent art portfolio.

• Photographing an Art PortfolioFind step-by-step procedures for photographing an art portfolio. Students can use slides of their art work for Advanced Placement exams and college applications, among other uses.

Content Records

• Portfolio GuideHave your students use this for their final portfolio to record the work they have done.

• Portfolio RecordThis organizational tool will help students keep track of the contents of their writing portfolio.

• About My Portfolio 2Keep track of student projects by having them answer questions about projects and portfolios.

• About My Portfolio 1Students will describe the contents of projects or portfolios with this printable.

• Portfolio PlannerThis organizational tool will help plan a comprehensive and effective portfolio.

Portfolio Assessment

• Portfolio Assessment GuideThis guide outlines how teachers can create portfolio assessments for students. This excellent advice will be particularly useful to new teachers, who are learning different assessment methods for the classroom. Students compile portfolios that reflect their work.

• Portfolios: Assessment StrategiesLearn how to design and implement a portfolio assessment program for your students.

• Portfolio AssessmentGrade and comment on your students’ portfolios with this assessment checklist.

• Portfolio Final Evaluation: Teacher RatingUse this form to evaluate all kinds of portfolios. This printable is customizable. Tailor the PDF to your teaching needs by typing in the highlighted fields before printing.

• Portfolio Final Self-EvaluationStudents can use this format to evaluate a completed portfolio.

• Portfolio Assessment ChartMake use of this printable chart to assess portfolios.

• Portfolio Assessment RubricEvaluate performance over an extended period of time by incorporating portfolios in your student assessment. This customizable, rubric will help you assess neatness, accuracy, and completeness of components in a portfolio. Tailor the PDF to your needs by typing in the highlighted fields before printing.

Professional Portfolios for Teachers

• Professional Portfolios Resources for TeachersLearn how to create a professional portfolio that accurately showcases your talents as an educator. Plus, find helpful tips on preparing your professional portfolio for a job interview.

Πηγή: http://www.teachervision.fen.com/assessment/teaching-methods/20153.html#ixzz1s0N3jyYU

Επίσης:

E-portfolio Systems for Performance Assessment and Program Evaluation.

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ: ακατάλληλοι για την τάξη το 10% των δασκάλων!

Πάλι καλά…

Ποιος όμως θέλει να υπάρχει έστω και ένας ακατάλληλος δάσκαλος;